Αγχώδεις διαταραχές : είναι πάντα ψυχικής αιτιολογίας?

Μια αγχώδης διαταραχή δεν είναι πάντα ψυχικής αιτιολογίας. Παρακάτω αναφέρονται οι πιο συχνές ιατρικές παθήσεις που μπορεί να πυροδοτήσουν υπερβολικό άγχος.

•             Νευρολογικές : Ημικρανίες, Τραύμα (μεταδιασειστικό σύνδρομο, υπαραχνοειδής αιμορραγία), Αγγειακή εγκεφαλική νόσος (ΑΕΕ, αγγειίτιδες), Εγκεφαλίτιδες (Νευροσύφιλη, AIDS κ.α.), Σκλήρυνση κατά Πλάκας, Επιληψία, Νόσος Wilson, Νόσος Huntington, Άνοια, Όγκοι Κεντρικού Νευρικού Συστήματος

•             Ενδοκρινολογικές : Θυρεοειδοπάθειες, Παραθυρεοειδοπάθειες, Υποφυσιακή δυσλειτουργία, Φαιοχρωμοκύττωμα, Αδρενεργική δυσλειτουργία

•             Καρδιαγγειακές : Αρρυθμία (π.χ. κολπική μαρμαρυγή) , Συμφορητική καρδιακή ανεπάρκεια, Στεφανιαία νόσος

•             Λοιμώδεις : Λοιμώδης Μονοπυρήνωση και άλλες λοιμώξεις (π.χ. AIDS)

•             Αυτοάνοσες : ΣΕΛ, Ρευματοειδής αρθρίτιδα, Αρτηρίτιδα Sjögren, Κροταφική αρτηρίτιδα

•             Αναπνευστικές : ΧΑΠ, άσθμα

•             Μεταβολικές : Ανεπάρκεια Β12, πορφυρία, υπογλυκαιμία

•             Νεοπλάσματα: Σύνδρομο καρκινοειδούς

•             Νεφρολογικές: Ουραιμία και άλλες νεφρικές παθήσεις

•             Αιματολογικές : Αναιμία

Μια αγχώδης διαταραχή μπορεί να είναι αποτέλεσμα χρήσης ουσιών όπως φαίνεται παρακάτω :

  • ·         Αλκοόλ (κατάχρηση και απόσυρση)
  • ·         Καφεΐνη(κατάχρηση και απόσυρση)
  • ·         Νικοτίνη (απόσυρση)
  • ·         Βενζοδιαζεπίνες & βαρβιτουρικά (απόσυρση)
  • ·         Αμφεταμίνες & Κοκαίνη (κατάχρηση και απόσυρση)
  • ·         Κάνναβη (κατάχρηση)
  • ·         Ψευδαισθησιογόνα (κατάχρηση)

Ιατρικά συνταγογραφούμενα φάρμακα που δύναται να προκαλέσουν αύξηση άγχους μπορεί να είναι :

  • ·         Κορτικοειδή (κορτιζονούχα)
  • ·         Αντιυπερτασικά
  • ·         Συμπαθητικομιμητικά
  • ·         Πενικιλίνη
  • ·         Θεοφυλλίνη
  • ·         Θυρορμόνη
  • ·         Ινσουλίνη
  • ·         Αντισυλληπτικά
  • ·         Αντιπαρκινσονικά
  • ·         Αναλγητικά
  • ·         Αντικαταθλιπτικά (διάρκειας λίγων ημερών)

Πώς μπορεί να διαχωριστεί το οργανικό άγχος από το ψυχιατρικό? Πρόκειται για ένα ζήτημα με το οποίο θα πρέπει να ασχοληθεί ειδικός ψυχίατρος. Η συνεργασία του ψυχιάτρου με άλλες ειδικότητες προς αντιμετώπιση του οργανικού άγχους όχι μόνο δεν αποκλείεται, αλλά συνίσταται. Σε γενικές γραμμές υπάρχουν κάποια στοιχεία που συνηγορούν υπέρ της οργανικής αιτιολογίας και λαμβάνονται υπ’όψιν χωρίς βέβαια να ισχύουν ως κανόνας σε όλες τις περιπτώσεις. Αυτά είναι :

  • ·         Ηλικία >35 ετών
  • ·         Απουσία πρότερου ατομικού ή οικογενειακού ιστορικού αγχώδους ή άλλης ψυχικής διαταραχής
  • ·         Απουσία ψυχοτραυματικών γεγονότων ζωής
  • ·         Παιδική ηλικία χωρίς αξιοσημείωτο άγχος και φοβίες ή ανεσταλμένη συμπεριφορά σε μη οικείο περιβάλλον
  • ·         Μειωμένη ανταπόκριση σε αγχολυτική αγωγή

Οι αγχώδεις διαταραχές ψυχικής αιτιολογίας έχουν συνολικά υψηλή συχνότητα (~20%) στο γενικό πληθυσμό. Ξεκινούν συνήθως στην πρώιμη ενήλικη ζωή ή και στην εφηβεία ενίοτε. Συσχετίζονται ισχυρά συνήθως με κοινωνικούς παράγοντες όπως η ανεργία και η χαμηλή κοινωνικοοικονομική κατάσταση, ενώ σημαντικό ρόλο παίζει η ανατροφή σε μια οικογένεια υπερπροστατευτική, πιεστική με υπερβολικές προσδοκίες για υψηλή απόδοση σε σχολικό και κοινωνικό επίπεδο , αυστηρά συντηρητική ή και συγκρουσιακή σε κάποιες περιπτώσεις.

•             Ειδικές Φοβίες π.χ. υψοφοβία ή αραχνοφοβία

•             Αγοραφοβία όταν το άτομο αδυνατεί να κυκλοφορήσει εκτός σπιτιού

•             Κοινωνική Φοβία όταν το άτομο αδυνατεί να λειτουργήσει μπροστά σε κόσμο

•             Διαταραχή Πανικου όταν το άτομο εμφανίζει απρόσκλητα έντονα σωματικά συμπτώματα όπως η ταχυκαρδία

•             Γενικευμένη Αγχώδης Διαταραχή όπου το άγχος είναι διαρκές σε όλες ή τις περισσότερες δραστηριότητες του ατόμου

•             Διατ/χη Μετατραυματικού στρες όπου το άγχος οφείλεται σε ισχυρό για το άτομο ψυχοπιεστικό γεγονός της ζωής του

•             Ιδεοψυχαναγκαστική Διατ/χή όπου απρόσκλητες δυσάρεστες σκέψεις εισβάλλουν συνεχώς στο νου του ατόμου

Στην τελευταία έκδοση του αμερικανικού διαγνωστικού εγχειριδίου ψυχιατρικών διαταραχών η ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή έχει εκτοπιστεί από τη γενική κατηγορία των αγχωδών διαταραχών. Αυτό αντανακλά τις αυξημένες στις μέρες μας ενδείξεις ότι η ιδεοληπτική-ψυχαναγκαστική συμπτωματολογία είναι αρκετά ειδική ώστε να συνιστά μια κατηγορία μόνη της, παρά το γεγονός ότι χαρακτηρίζεται από έντονο άγχος. Αποτελεί λοιπόν τη βασική διαταραχή στο φάσμα των σχετικών με ιδεοψυχαναγκασμούς διαταραχών (obsessive-compulsive and related disorders).

Συγγραφέας του παραπάνω άρθρου είναι ο Σπύρος Καλημέρης Ιατρός, Ψυχίατρος & Ψυχοθεραπευτής. Είναι μέλος του Ιατρικού Συλλόγου Αθηνών & της Ελληνικής Ψυχιατρικής Εταιρείας και ζει και εργάζεται στην Αθήνα.

Στο ιατρείο του στην Αθήνα ο ψυχίατρος Σπύρος Καλημέρης σας παρέχει την πιο σύγχρονη ψυχοθεραπευτική & φαρμακευτική αντιμετώπιση της αγχώδους διαταραχής σε συνδυασμό με στοχευμένες ψυχοκοινωνικές παρεμβάσεις τόσο στον/στην ασθενή όσο και στο στενό, αλλά και ευρύτερο περιβάλλον του/της. Η εξειδικευμένη εκπαίδευση στο πεδίο των αγχωδών διαταραχών αποτελεί το βασικό ατού της δουλειάς του. Επίκεντρο της προσέγγισής του είναι η ποιότητα ζωής του ασθενή, με τον οποίο θα ασχοληθεί σοβαρά, υπεύθυνα και όσο χρόνο χρειάζεται για να του δώσει τη βοήθεια που χρειάζεται. Η διακριτικότητα, η ειλικρίνεια, η συναισθηματική κατανόηση θα είναι βασικά χαρακτηριστικά της θεραπευτικής σχέσης μαζί του.

2 σκέψεις σχετικά με το “Αγχώδεις διαταραχές : είναι πάντα ψυχικής αιτιολογίας?

  1. Παράθεμα: Η διακοπή του καπνίσματος κάνει καλό και στην ψυχική υγεία | Ψυχίατρος Αθήνα - Σπύρος Καλημέρης

  2. Παράθεμα: Η υποκειμενική δυσφορία στην εμπειρία του άγχους – Σπύρος Καλημέρης Ψυχίατρος Αθήνα

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s