Skip to content

Fake news & γνωσιακές προκαταλήψεις

fake news

Τι είναι τα fake news

Fake news ή ψευδείς ειδήσεις στα ελληνικά είναι τα παραπλανητικά νέα που η δημοσίευσή τους αποσκοπεί στην πρόκληση βλάβης σε άτομα ή ομάδες.

Αποτελούν τη μια διάσταση ενός συνολικότερου προβλήματος που ονομάζεται διαταραχή της πληροφορίας. Εδώ περιλαμβάνονται 3 περιπτώσεις

  • Malinformation : Αληθινή είδηση που χρησιμοποιείται για να βλάψει
  • Disinformation : Ψευδής είδηση που χρησιμοποιείται για να βλάψει
  • Misinformation : Ψευδής είδηση που διασπείρεται υπό καθεστώς άγνοιας για το αν είναι αληθινή
Fake news & γνωσιακές προκαταλήψεις
Ο Μark Τwain για την παραπληροφόρηση

Έτσι ο όρος fake news φαίνεται να μην επαρκεί για να περιγράψει το φαινόμενο στις συνολικές του διαστάσεις. Ακόμη και πραγματικά γεγονότα μπορεί να οδηγούν σε διαφορετικά συμπεράσματα και ερμηνείες ανάλογα με τον τρόπο που παρουσιάζονται. Το ίδιο γεγονός ανάλογα με το ευρύτερο πλαίσιο στο οποίο συμβαίνει μπορεί να έχει διαφορετικές ερμηνείες. Οι τίτλοι των άρθρων μπορεί να μην απηχούν σωστά το περιεχόμενο, αλλά και μπορεί να δημιουργούν εντυπώσεις ανάλογα με την πρόθεση του παρόχου της είδησης.

Μάθετε περισσότερα εδώ.


Σύνδεση fake news & γνωσιακών προκαταλήψεων

Οι ψευδείς ειδήσεις έχουν πέραση λόγω πολλών παραγόντων. Ένας από αυτούς είναι ορισμένοι πανανθρώπινοι στερεοτυπικοί τρόποι σκέψης, που δημιουργούν αθέλητη ευαλωτότητα στην πίστη σε παραπλανητικό περιεχόμενο.

Οι τρεις παρακάτω γνωσιακές προκαταλήψεις (cognitive bias) επιδρούν σημαντικά στην κοσμοθεωρία των περισσότερων ανθρώπων.

  • Confirmation Bias : Βρίσκουμε αποδείξεις που υποστηρίζουν αυτά που ήδη πιστεύουμε
  • Dunning-Kruger Effect : Νομίζουμε ότι ξέρουμε πολύ περισσότερα από αυτά που όντως ξέρουμε
  • Cognitive Dissonance : Νοητική δυσφορία όταν εμφανίζεται νέα πληροφορία ασύμβατη με αυτά που ήδη πιστεύουμε

Το παρακάτω βίντεο από το TED έχει ελληνικούς υπότιτλους και είναι άκρως διαφωτιστικό (και άκρως must know επίσης για την ελληνική επικράτεια).

Μάθετε περισσότερα για τις

που εμπλέκονται με το μη ορθολογικό τρόπο σκέψης που οδηγεί στην παραγωγή και πίστη σε fake news.

Σε έναν online κόσμο γεμάτο fake news & false beliefs που διαδίδονται ταχύτατα, η επίγνωση κάνει τη διαφορά και η επιστήμη, όχι αλάνθαστη και η ίδια, αποτελεί το φάρο πορείας.


Σπύρος Καλημέρης Ψυχίατρος Ψυχοθεραπευτής

Απάντηση

Ζητήστε ραντεβού